Kinh nghiệm, giải pháp triển khai Cổng Dịch vụ công, Hệ thống thông tin một cửa điện tử thống nhất trên toàn tỉnh của Quảng Ninh

06/08/2019

Trước năm 2012, việc cung ứng dịch vụ công trực tuyến của tỉnh Quảng Ninh được thực hiện phân tán bởi các sở, ngành, địa phương; được công bố tại các cổng thành phần của các đơn vị và chủ yếu là mức độ 1, 2. Việc cung cấp phân tán rất khó để xây dựng một công cụ dùng chung cho người dân và doanh nghiệp thuận tiệp nộp hồ sơ, nhận kết quả giải quyết thủ tục hành chính qua mạng và cũng khó khăn để xây dựng một Hệ thống phần mềm hỗ trợ công chức tiếp nhận, xử lý các hồ sơ được nộp qua mạng. Do đó, tỉnh Quảng Ninh đã xác định phải xây dựng một cổng dịch vụ công tập trung, thống nhất từ cấp tỉnh đến cấp xã để cung ứng dịch vụ công trực tuyến 3, 4 cấp cho người dân, doanh nghiệp và cổng dịch vụ công là một thành phần quan trọng của Hệ thống Chính quyền điện tử tỉnh Quảng Ninh. Mục tiêu cung cấp tối thiểu 70% dịch vụ công trực tuyến mức độ 3, 4 cho người dân và doanh nghiệp.
Cổng Dịch vụ công của Quảng Ninh được xây dựng và cung cấp cho người dân, doanh nghiệp từ ngày 01/7/2016, tại địa chỉ http://dichvucong.quangninh.gov.vn/ đã cung cấp 100% dịch vụ công trực tuyến mức độ 1, mức độ 2 và trên 80% dịch vụ công trực tuyến mức độ 3, mức độ 4. Sau 3 năm hoạt động, hệ thống đã mang lại nhiều kết quả đáng ghi nhận, góp phần quan trọng trong việc đưa chỉ số cải cách hành chính của tỉnh đứng thứ nhất toàn quốc năm 2017, 2018 và mang lại rất nhiều tiện ích cho người dân, doanh nghiệp, đó là: Số lượng công dân trực tuyến luôn đạt trung bình trên 800 người, cung cấp đầy đủ bộ thủ tục hành chính của tỉnh cả ba cấp, người dân có thể tra cứu quá trình giải quyết hồ sơ thông qua mã số biện nhận.
 
Trang Cổng dịch vụ công tỉnh Quảng Ninh - Ảnh: Đức Trung
 
Số liệu thống kê số lượng hồ sơ thực hiện trực tuyến từ 01/01/2019 đến ngày 24/6/2019: Tổng số lượng hồ sơ nộp trực tuyến là: 44.800 hồ sơ, đạt tỷ lệ 31%, tăng gần 20 lần so với cùng kỳ (cấp sở: 4862 đạt 55%; cấp huyện: 13213 đạt 30%; cấp xã: 16.725 đạt 25%).
Đối với Hệ thống một cửa điện tử: Hệ thống thực hiện từ năm 2013, theo mô hình tập trung, được cài đặt và quản trị tại Trung tâm tích hợp dữ liệu của tỉnh, được triển khai cho Trung tâm hành chính công tỉnh, các sở, ban, ngành tỉnh; 14/14 UBND các huyện, thị xã, thành phố và các Trung tâm Hành chính công cấp huyện; 186/186 xã, phường, thị trấn, đây là công cụ quan trọng giúp minh bạch hóa quá trình giải quyết thủ tục hành chính của cơ quan quản lý nhà nước cho người dân, doanh nghiệp, cho phép người dân tham gia giám sát thực thi nhiệm vụ của cơ quan nhà nước. Đến nay, 100% thủ tục hành chính 3 cấp của tỉnh đã được thiết lập vào hệ thống phần mềm để hỗ trợ cán bộ thực thi công vụ, quản lý được công khai, minh bạch; đã có 2.180.333 hồ sơ giải quyết thủ tục hành chính được nhập, quản lý và xử lý qua hệ thống.
Việc triển khai Cổng dịch vụ công, Hệ thống thông tin một cửa điện tử thống nhất trên toàn tỉnh đã mang lại rất nhiều lợi ích cho người dân, doanh nghiệp khi giải quyết thủ tục hành chính, như: Công khai, minh bạch các thủ tục hành chính, thành phần hồ sơ, giúp người dân không phải đi lại nhiều lần và có thể nộp hồ sơ bất ký lúc nào, không phụ thuộc vào thời gian hành chính. Người dân có thể giám sát quá trình giải quyết công việc của cơ quan quản lý hành chính nhà nước. Từ khi áp dụng hệ thống một cửa điện tử, thời gian giải quyết thủ tục hành chính đã được rút gắn khoảng 40%, có những thủ tục rút gắn 70% thời gian  như các thủ tục thuộc lĩnh vực tư pháp.
Trong quá trình triển khai, tỉnh Quảng Ninh đã gặp những khó khăn, vướng mắc: Thành phần hồ sơ của các thủ tục hành chính còn phức tạp, do vậy rất khó để triển khai dịch vụ công trực tuyến mức độ 3, 4. Trình độ về công nghệ thông tin, kỹ năng sử dụng các thiết bị của một bộ phận cán bộ, công chức, đặc biệt là cán bộ cấp xã còn nhiều hạn chế. Trình độ về công nghệ thông tin của người dân còn hạn chế nên khó tiếp cận dịch vụ công trực tuyến mức 3, 4.
Để khắc phục những khó khăn, vướng mắc trên, tỉnh Quảng Ninh đã tổ chức nhiều lớp tập huấn theo kiểu cầm tay chỉ việc. Đến nay cơ bản 100% cán bộ làm việc tại Trung tâm Phục vụ hành chính công các cấp, Bộ phận tiếp nhận và trả kết quả hiện đại cấp xã có trình độ, kỹ năng về công nghệ thông tin đáp ứng được yêu cầu công việc.
Kinh nghiệm, giải pháp qua thời gian triển khai Cổng dịch vụ công, Hệ thống thông tin một cửa điện tử thống nhất trên toàn tỉnh như sau:
Một là, Lãnh đạo Tỉnh phải có quyết tâm và tạo được sự đồng thuận cao trong cả hệ thống chính trị.
Hai là, để triển khai đồng bộ hệ thống một cửa điện tử và dịch vụ công trực tuyến có hiệu quả phải gắn liền với cải cách thủ tục hành chính, thành lập Trung tâm Phục vụ Hành chính công cấp tỉnh, cấp huyện và Bộ phận tiếp nhận và trả kết quả hiện đại cấp xã để tập trung và thống nhất việc giải quyết thủ tục hành chính.
Ba là, phát triển hạ tầng CNTT-TT cần hiện đại và đi trước một bước. Đầu tư trang thiết bị ban đầu như máy tính, máy quét để hỗ trợ người dân nộp hồ sơ trực tuyến. UBND tỉnh Quảng Ninh đã đầu tư xây dựng 100% Bộ phận tiếp nhận và trả kết quả hiện đại cấp xã, đến nay cơ bản các xã được trang bị đầy đủ các thiết bị như máy quét, máy tính hỗ trợ công dân nộp hồ sơ trực tuyến.
Bốn là, tuyên truyền sâu rộng, nâng cao nhận thức đến toàn thể cán bộ, công chức, doanh nghiệp và người dân; sự vào cuộc, tham gia của các cấp, các ngành, đặc biệt là Đoàn thanh niên các cấp phải thực sự tích cực, chủ động hỗ trợ người dân, doanh nghiệp tiếp cận và sử dụng có hiệu quả dịch vụ công trực tuyến. 
Năm là, tập trung đào tạo, tập huấn và phát triển nhân lực không chỉ cán bộ quản lý, cán bộ kỹ thuật vận hành, quản trị các hệ thống thông tin, các công chức trực tiếp phục vụ người dân tại các Trung tâm phục vụ Hành chính công, Bộ phận tiếp nhận và trả kết quả hiện đại mà còn cả người dân, doanh nghiệp.
Sáu là, công tác kiểm tra, giám sát được duy trì từ Mặt trận tổ quốc, các đoàn thể cũng như kiểm tra công vụ của các sở, ngành, đơn vị nhằm nhắc nhở, uốn nắn cũng như xử lý vi phạm trong đội ngữ cán bộ công chức làm việc tại các Trung tâm Hành chính công.
 
Trần Đức Trung,
Cục Kiểm soát thủ tục hành chính